Ngày 12 tháng 10, Liên đoàn Bóng bàn Quốc tế công bố bảng xếp hạng thế giới mới nhất, và trên bảng xếp hạng đơn nam đã xuất hiện một hình ảnh mang tính lịch sử: top 4 không có người Trung Quốc nào.
Top 5 đơn nam: toàn bộ bị các hiệp hội nước ngoài chiếm giữ
Thứ hạng - Tay vợt - Hiệp hội
1 Matsushima Sora Nhật Bản
2 Felix Lebrun Pháp
3 Harimoto Tomokazu Nhật Bản
4 Moregard Thụy Điển
5 Vương Sở Khâm Trung Quốc
Kỳ này Moregard vượt qua Vương Sở Khâm để vươn lên thứ tư. Tay vợt đơn nam khác của Trung Quốc là Lâm Thi Đống xếp thứ chín; trong top 10 chỉ còn lại Vương Sở Khâm và Lâm Thi Đống. Đây là bảng xếp hạng khó coi nhất của đơn nam bóng bàn Trung Quốc trong 30 năm qua.
Từ "số một thế giới" đến "top 4 không còn ai"
Từ thời Lưu Quốc Lương, Khổng Lệnh Huy, đơn nam bóng bàn Trung Quốc đã lâu dài chiếm vị thế thống trị trên bảng xếp hạng thế giới. Trương Kế Khoa, Mã Long, Hứa Hân, Phàn Chấn Đông, mỗi thế hệ đều có nhiều người vững vàng trong top 3 thế giới, thậm chí độc chiếm cả hai vị trí dẫn đầu. Còn giờ đây, top 4 đều là tay vợt của các hiệp hội nước ngoài, thứ hạng cao nhất của bóng bàn Trung Quốc chỉ là thứ năm.
Đáng lo ngại hơn là tốc độ đi xuống. Trong bảng xếp hạng tuần 41 ngày 5 tháng 10, Vương Sở Khâm vừa tụt từ thứ nhất xuống thứ tư, khi đó bóng bàn Trung Quốc lần đầu tiên sau 28 năm không có ai lọt vào top 3 thế giới. Chỉ một tuần sau, Moregard lại vượt qua Vương Sở Khâm, giới hạn đáy về thứ hạng của bóng bàn Trung Quốc tiếp tục bị xuyên thủng.
Nguyên nhân trực tiếp khiến thứ hạng của Vương Sở Khâm liên tục đi xuống là do chấn thương và mệt mỏi thể lực, anh liên tiếp rút khỏi WTT Grand Smash Trung Quốc và các giải đấu sau đó, tổng cộng bỏ lỡ những giải đấu trị giá 7000 điểm. Cộng thêm việc điểm vô địch Grand Smash năm ngoái hết hạn và bị trừ 2000 điểm, trong khi năm nay vì rút lui nên không thể bổ sung điểm mới, thứ hạng của anh vì thế tụt dốc không phanh.
Tại Asian Games, anh gánh cùng lúc ba nội dung; sau trận tứ kết đơn nam, anh nói với Vương Hạo "tôi hết sức rồi", trước khi ra sân vẫn còn ho. Từ Asian Games đến Grand Smash Trung Quốc, anh gần như không có thời gian thở, cơ thể cuối cùng đã không chịu nổi.
Nhưng quy toàn bộ vấn đề cho chấn thương của Vương Sở Khâm là không khách quan. Nguyên nhân sâu xa hơn là sau khi Phàn Chấn Đông rút khỏi bảng xếp hạng thế giới, đội tuyển nam Trung Quốc đã mất đi "cây định hải thần châm khi đối đầu với nước ngoài".
Khi Phàn Chấn Đông còn đó, anh là "hòn đá dằn khoang" ổn định nhất của đơn nam bóng bàn Trung Quốc. Tại Olympic Paris 2024, trong tình thế tuyệt vọng bị dẫn 0-2, anh đã lội ngược dòng trước Harimoto Tomokazu, dùng thực lực tuyệt đối và ý chí thép để chống đỡ đối thủ nguy hiểm nhất. Còn bây giờ, Vương Sở Khâm một mình gánh cả đội nam; một khi anh sa sút phong độ hoặc rút lui, các tay vợt nước ngoài gần như có thể "muốn làm gì thì làm".
Sự trỗi dậy của đội Nhật Bản đặc biệt đáng cảnh giác. Matsushima Sora leo lên ngôi số một thế giới, Harimoto Tomokazu xếp thứ ba. Trong nửa năm qua, Matsushima Sora hai lần đánh bại Vương Sở Khâm, tại trận chung kết đồng đội nam Asian Games còn giúp đội Nhật Bản chấm dứt 32 năm thống trị của bóng bàn Trung Quốc. Trong khi đó các tay vợt trẻ của Trung Quốc, Lâm Thi Đống từng sa sút phong độ và đến nay vẫn chưa hồi phục hoàn toàn; Ôn Thụy Bác, Hướng Bằng, Trần Viên Vũ và những người khác hiện vẫn chưa thể ổn định gánh vác nhiệm vụ ghi điểm trên đấu trường quốc tế.
Nói thẳng ra, với trình độ hiện tại của Matsushima Sora và Harimoto Tomokazu, thế hệ trẻ của bóng bàn Trung Quốc tạm thời vẫn chưa với tới.
Top 4 không có người Trung Quốc, Matsushima Sora lên ngôi số một thế giới. Đây không phải là một biến động thứ hạng ngẫu nhiên, mà là cuộc khủng hoảng nghiêm trọng nhất của đội tuyển bóng bàn nam Trung Quốc trong 30 năm qua.
Phàn Chấn Đông rút lui, Vương Sở Khâm một cây khó chống, Lâm Thi Đống phát triển dưới kỳ vọng, các tay vợt trẻ hơn chưa thể vươn lên thay thế. "Song hạt nhân" của đội Nhật Bản đang trong giai đoạn đi lên, anh em nhà Lebrun và Moregard của châu Âu cũng ngày càng ổn định.
Việc xây dựng lực lượng kế cận của đội tuyển bóng bàn nam Trung Quốc đã đến lúc phải nhìn thẳng vào.